Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir kavramdır; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Tadıma yakmadan girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Burada no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ve tadımda no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte ağıza gelen koku ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır hem de bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu o anda kaydetmek gerekir, zira bellek kısa sürede silikleşir. Her çubuğu iki kez denemek yanılmayı önler çünkü gürültülü yerlerde hafif notalar çabucak kaçırılır. Aroma gücü tek başına iyilik ölçüsü değildir; sadece şiddeti gösterir. Kısacası ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri baştan belirlemek işin temeli olur. Ölçüt belli olunca her çubuk aynı terazide değerlendirilir böylece yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme esnasında telefon kenarda kalırsa odaklanma güçlenir.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden yoğunluğu tek seferde ölçmek yanıltıcıdır üstelik erken acele edip hüküm vermek sık görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde tat genellikle hafif ve temiz gelir tabii ki bu düzen her üründe aynen tekrar etmeyebilir. Tüplü kısa puro kutusu gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer zira gerçek karakter genellikle bu kısımda saklıdır. İkinci evrede yoğunluk çoğu zaman yükselir ama notalar belirginleşir ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik olur. Petit churchills gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş görülür nitekim bu yüzden sakin gitmek fayda getirir. Sonlara doğru ısı arttığından acımsı tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınmış yaprak asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir not yazmak daha tutarlı değerlendirme sağlar. Bölümlerin sınırı çoğu zaman keskin değildir, o nedenle yaklaşık olarak üçe ayırmak işinizi görür. Değişimleri yakalamak için nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Art arda çekmek ısıyı artırır hem de aromayı çarpıtır.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur kılar her zaman sabit ışık ve sakin bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu kişi için yeterlidir bu durum değerlendirmeleri insandan insana daha karşılaştırılabilir kılar. Bir hafif aromayı, 5 de damakta baskın duran yoğun notayı anlatır böylece odak dağılmaz ve yorum doğruluğu yükselir. Petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda yer alır hem de ileride bakıldığında neyi kastettiğiniz hemen hatırlanır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu gibi aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden yakın bir not alabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Notu vermeden önce en az üç çekiş almak şarttır diğer taraftan ondalık puanlar vermek fazladan bir yük getirir. Ölçeği her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası genellikle kullanılan değerdir, çünkü dengeli aromalar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki notlar gerçekten istisnai durumlarda verilmelidir. Böylece not defteri anlamlı kalır.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, dumanın hızını ve yoğunluğunu doğrudan değiştirir bu yüzden yanış hattının eşit gitmesini da izlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk ısınır, bu yüzden baharatlı tonlar çabuk belirir nitekim ince çubuklarda ısı birikimi belirgin biçimde hızlıdır. Petit royales aroma profili gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen fark edersiniz yanma temposu de aromayı hemen etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda çekiş daha serin gelir ve notalar daha geç belirir hem de bu çabukluk tadın okunma süresini kısaltır. Baldan yana yumuşak puro gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı güzel gösterir küllenme dengesizse not kısmına yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha okunur kılar ama gücünü düşürmez aksine geniş gövdede duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla kalınlığı not defterine eklemek gerekir. Farklı kalınlıklarda iki çubuğu aynı oturumda denerken önce inceyi ardından kalını seçmek iyi olur. Böylece yoğun aroma hafif olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki ara zamanı en az otuz dakika olmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki kanaldan algılanır: dildeki his ile burun boşluğunun duyduğu aroma oysa ikisi karşılıklı besler fakat aynı şey değildir. Yoğunluğu dikkatle yorumlamak adına ikisini ayrı yazmak iyi olur bu ayrım başta küçük görünse de sonuçları epey değiştirir. Dumanı dudaktan verirken burundan yavaşça çıkarmak retrohale yöntemidir örneğin ılık bir soluk aromayı çok zengin açar. Short churchills benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle koku tarafını net verir üstelik burun tıkalıyken denenen tadımlar güvenilir olmaz. Short sports neye benzer benzeri ince bir çubuk de fındıksı notayı daha hızlı bırakır hızlı bir nefes ise narin notaları örter. Güç damakta zayıf fakat burunda yüksek çıkabilir benzer biçimde ağır bir öğünden hemen sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; İki puanı ayırmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan kişiler açısından önce burundan algılanan notalara odaklanmak daha kolaydır. Deneyim arttıkça dil kısmı da detay göstermeye başlar. Farklı kokuları adlandırmayı alışkanlık yapmak algıyı keskinleştirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız yorulduğunda yoğunluk olduğundan düşük algılanır ayrıca öğün arasında tadım yapıyorsanız bu önlem daha da değer kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce oda sıcaklığında su almak iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills aroma profili gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa su yeterlidir zira yorgun bir ağız en güçlü aromayı bile soluk hissettirir. Sade kahve kakao tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları gölgeler ayrıca çok soğuk içecekler damağı uyuşturur hem de tat hissini azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha net görünür o nedenle hazırlık aşaması atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her seferinde sabit tutmak kıyası korur nitekim yoğun şekerli sıvıdan hemen sonra keskin tonlar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak doğru olmaz. Su ve kahve haricinde sade çay da kullanılabilir; önemli olan içeceğin şekersiz olmasıdır. Ağız tazelendikten sonra birkaç dakika ara vermek faydalıdır. Hızlıca girişilen tadım çoğunlukla hatalı kalır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo ölçüsünde içim hızlı olduğundan yoğunluk dalgalanması daha dar bir alanda yaşanır üstelik ilk izlenim bu boylarda hızla kaybolabilir. Dolayısıyla ilk çekişler ile bitiş arasındaki oynamayı yakalamak özen ister bu sebeple küçük bir çubuk uzun bir puroya göre daha dikkatli izlenmelidir. 20 club sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır ve aroma gücünü izlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin payı daha fazladır. 20 mini sigarillo yoğunluğu nasıl gibi mini ölçü ise kakao tonunu çabucak gösterip sona erer çünkü değişim uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki çubuk tadmak tek denemeden daha güvenilir sonuç verir bu sebeple sakin ve eşit aralıklı çekiş önerilir. Teneke kutu kokusu yakmadan önceki ilk notu belirler bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil de bitişten hemen sonra denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrıca yazmak yararlıdır. Boy küçüldükçe aroma ayrıntısı azalır, fakat güç algısı aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo değerlendirmelerini puro notlarıyla doğrudan karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bölüm kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir deneme yoğunluk hakkında kesin bir fikir vermez yani her tadım önceki denemenin üstüne eklenir. Günün yorgunluğu, ortam ile saat izlenimi etkiler bu düzen üç dört tadımdan sonra gözle görülür katkı sağlar. Bu yüzden basit bir not defteri tutmak fayda sağlar yoksa benzer aromalar defalarca yeniden öğrenilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao notası değişiyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa dönüp bakmak gelişimi ölçmenizi sağlar. San cristobal bastiones puro benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da boşa emeğe neden olur. Tarih, puro adı ve puan deftere girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride okunduğunda ilginç farklar barındırır. Notlar arasında iki basamaktan çok sapma çıkıyorsa koşullar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçeğiniz netleşir. Defterde kısa cümleler uzun anlatımlardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm belirgin ahşap kokusu gibi bir kayıt yeterli sayılır. İleride bakıldığında net olmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Gövde, içimin ağızdaki ağırlığını anlatır; yoğunluk ise notaların belirginliğidir zira bu iki ölçüt aynı yönde hareket göstermek zorunda olmaz. Bu iki kavram çoğu zaman birbirine karıştırılır, hâlbuki ayrı değerlendirilir bu ikisini ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. Küçük boy yumuşak puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir tonunu net taşıyabilir örneğin sert bir içim zayıf bir tatla gelebilir. San cristobal la cabaña puro benzeri dengeli bir kutu de orta dolgunlukla badem tonunu yüksek tutar üstelik dolgun bir içim aromasız da olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek aroma sunabilir tersi durum da geçerlidir. Farkı görmek için iki puan tutmak işe yarar bu sebeple tek kelimeyle yoğun demek yerine ayrı ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakıp aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki ürün arasında yoğunluk ayrımı bulmak ince bir beceridir. Bu becerinin ilerlemesi zaman ve tekrarlı kayıt almayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kendi damak zevkiniz olacaktır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, aroma izlenimini en az tütün kadar etkiler yani en iyi tadım şartları değiştirmemekle başlar. Fazla kuru bir havada çubuk çabuk yanar böylece keskin tonlar öne geçer bu nedenle oda koşullarını de kayda geçirmek akıllıca olur. Aşırı nemli havada de duman ağırlaşır ve aroma bastırılır sıcaklık de tütünün ısınma hızını etkileyen ayrı bir etkendir. La prado aroma profili benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın tuttuğu nemi hesaba katmak gerekir aksi halde farklı günlerde ortaya çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. Magnífico onlu kutu gibi orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa ayrım net okunur değerlendirme anı planlarken bunu hesaba katın. Temiz hava odadaki kokuları azaltır, parfüm ise algıyı bozar oysa gerçek neden çoğu zaman ortamdaki nem ya da esinti çıkar. Değerlendirmeyi her seferinde aynı odada tekrarlamak en güvenilir yoldur. Kapalı bir odada duman birikirse sonraki çubuğun aroması hatalı okunabilir. Kapı aralığı bırakmak çoğu zaman işe yarar. Hava akımı çok sertse yanış düzeni şaşar.